Pompoen en kalebassenCucurbita maxima, C. moschata, C. pepo

Pompoenen hebben warmte, ruimte en licht nodig: reserveer voor hen de zonnigste plek van de tuin, tegen koude wind beschut door een haag, een muur of een rij stokbonen. Ze nemen drie tot vier vierkante meter per plant in; in plaats van een bed van de moestuin op te offeren, zet u ze op een oude composthoop, aan de voet van een compostbak, langs een afsluiting die ze zullen beklimmen, of op een weinig gebruikt gazon dat ze zullen bedekken. Vermijd vochtige kuilen waar de koude lucht in het voorjaar blijft hangen en schaduwrijke hoeken, waar de vruchten nooit rijpen.

De pompoen is de grootste veeleter van de moestuin. Graaf voor elke plant eind april een gat van 40 cm in alle richtingen, vul het met een mengsel van half grond en half rijpe compost of goed verteerde mest, een flinke kruiwagen per plaats, en vorm een lichte heuvel die sneller opwarmt. In onze kleigronden vermijdt die heuvel ook dat de wortels verstikken tijdens een regenachtige juni. Dek de heuvel twee weken voor het planten af met karton of zwart plastic om enkele graden te winnen. Geen enkele chemische meststof is nodig, de compost volstaat ruimschoots.

Zaai tussen 15 april en 5 mei, binnen, in potjes van 8 tot 10 cm gevuld met potgrond. Steek elk zaadje op zijn kant, met de punt naar beneden, 2 cm diep, één per pot. Bij 20 °C duurt de opkomst vijf tot acht dagen. Zodra de zaadlobben zich ontvouwen, zet u de planten achter het lichtste raam of in de serre, anders schieten ze in drie dagen op. Een vroeger zaaisel, in maart, geeft te grote en broze planten voor het mogelijk is ze buiten te zetten. Rechtstreeks in pollen zaaien na 15 mei werkt ook, maar met twee weken vertraging.

Zet de potjes vanaf 10 mei een week lang overdag buiten, eerst in lichte schaduw, daarna in de zon, en haal ze ’s nachts binnen. Plant na de IJsheiligen, rond 20 mei, op een zachte en bewolkte dag, planten van drie weken met twee of drie echte bladeren. Maak een gat bovenop de heuvel, haal de plant uit de pot zonder de kluit te breken, zet hem zonder de stengel in te graven, en sluit het gat. Giet drie liter aan de voet en zet dan een stolp of een afgesneden fles van vijf liter over de plant voor de eerste tien nachten, die bij ons vaak fris zijn.

Reken op 1,5 tot 2 m tussen de planten voor rankende pompoenen en hokkaido’s, 1 m voor struikvormende rassen zoals sommige spaghettipompoenen of Jack Be Little. In een kleine tuin laat u rassen met lichte vruchten, hokkaido of butternut, langs een draadgaas, een pergola of een oude ladder klimmen: een vrucht van twee kilo wordt ondersteund met een boodschappennetje. U kunt de kruipende stengels ook leiden door de ranken voorzichtig in een spiraal rond de voet te draaien naarmate ze groeien. Plant minstens drie planten om de kruisbestuiving tussen mannelijke en vrouwelijke bloemen te verzekeren.

Op een terras zijn alleen de kleine rassen de moeite waard: Jack Be Little, Sweet Dumpling, hokkaido Uchiki Kuri of struikvormende spaghettipompoen. U hebt een bak van minstens 50 liter per plant nodig, gevuld met twee derde potgrond en een derde compost, met ruime drainagegaten, pal op het zuiden tegen een muur. Laat de plant over de balustrade kruipen of klimmen. Het gieten wordt dagelijks in juli-augustus, en een wekelijkse vloeibare organische meststof vervangt de ontbrekende voedende bodem. Drie of vier vruchten per plant is een mooi doel, dat u niet overschrijdt.

Te vroeg zaaien, in maart, geeft planten van een meter die op de vensterbank wegkwijnen. Begin mei planten in een grond van 10 °C blokkeert de groei wekenlang. De stengel bij het planten ingraven veroorzaakt rot aan de wortelhals. Vergeten dat de pompoenen van de familie Cucurbita pepo, zoals courgettes en pattisons, onderling kruisen, heeft geen enkel gevolg voor de oogst van het jaar, maar maakt de bewaarde zaden onbruikbaar. Tot slot is tien planten zetten in een tuin van honderd vierkante meter de meest voorkomende fout: drie goed gevoede planten geven een dozijn vruchten, ruim genoeg om de winter door te komen.

Een volwassen pompoen verdampt in augustus meerdere liters per dag. Giet overvloedig, tien liter per plant, een- tot tweemaal per week als het niet regent, altijd aan de wortelhals en nooit op de bladeren, op het einde van de dag. Een diepe en gespreide gietbeurt is beter dan kleine dagelijkse hoeveelheden, die de wortels aan de oppervlakte houden. Blad dat tijdens de warme uren slap hangt, is normaal als het ’s avonds weer opricht; blijft het ’s morgens verwelkt, dan heeft de plant dorst. Verminder het water vanaf half september zodat de vruchten hun suikers concentreren en hun schil verharden.

Mulch vanaf het planten royaal, 8 tot 10 cm dik, met stro, hooi, gedroogd grasmaaisel of houtsnippers, over de hele oppervlakte die de ranken zullen bedekken. Deze mulch houdt de bodem koel, verstikt het onkruid onder een bladerdek dat schoffelen onmogelijk maakt, en isoleert vooral de vruchten van de vochtige grond. De pompoen die bij het planten met compost werd gevoed, heeft daarna alleen nog een smeerwortelgier verdund tot 10 % nodig, om de twee weken van juli tot eind augustus, rijk aan kalium voor het dikker worden. Een teveel aan stikstof zou reusachtige bladeren en weinig vruchten geven.

Bij rankende rassen topt u de hoofdstengel boven het vijfde blad wanneer hij 60 cm lang is: er vertrekken twee of drie zijscheuten, die de vrouwelijke bloemen zullen dragen. Zodra daarna een vrucht gezet is en zo groot als een vuist, snijdt u de stengel twee bladeren verder af. Beperk tot drie vruchten per plant voor grote pompoenen, vier tot zes voor hokkaido’s en butternuts, en verwijder de late vruchten die na half augustus gezet zijn: ze zouden geen tijd hebben om te rijpen en de andere verzwakken. Struikvormende rassen vragen geen enkele snoei. Leg een dakpan of een plankje onder elke vrucht vanaf haar vorming.

Echte meeldauw komt bijna elk jaar eind augustus en bedekt de bladeren met een wit vilt: zet de planten ruim, giet aan de voet, en verstuif bij de eerste symptomen magere melk verdund tot 10 % of een eetlepel natriumbicarbonaat per liter water, eenmaal per week. Na half september laat u begaan, de vruchten zijn gevormd. Slakken verslinden de jonge planten: stolp de eerste weken, ’s avonds rapen, goed ontwikkelde planten uitzetten. Bij koud en regenachtig weer in juni vallen de vrouwelijke bloemen af bij gebrek aan bestuivers: bestuif ’s morgens met de hand met een mannelijke bloem zonder kroonblaadjes, door ze over de stamper te wrijven.

Eind april: zaaien binnen en de compostheuvels klaarmaken. Rond 20 mei: planten onder stolp en mulchen. Juni: de hoofdstengel toppen, letten op slakken, met de hand bestuiven bij somber weer. Juli: de ranken leiden, toppen na de vruchten, eerste smeerwortelgier. Augustus: dakpannen onder de vruchten, beperken tot drie of vier vruchten, overvloedig gieten, echte meeldauw bestrijden. Begin september: stoppen met gier, minder water, de bladeren die de vruchten beschaduwen weghalen zodat ze kleuren. Eind september tot half oktober: oogsten voor de eerste aangekondigde vorst.

De pompoen is rijp wanneer de steel droog en kurkachtig is, de schil weerstand biedt aan de nagel en hol klinkt, en het loof vergeelt. Bij ons valt dat tussen half september en half oktober; wacht nooit op een vorst, zelfs een lichte, die de bewaring in gevaar brengt. Snijd met een snoeischaar af met 5 tot 8 cm steel en behandel de vrucht als een ei, zonder hem ooit bij de steel te dragen. Laat de pompoenen daarna tien tot vijftien dagen in de zon of in een veranda liggen, tussen 20 en 25 °C, zodat ze afharden en hun schil verhardt. Een vrucht die voor de rijpheid gevallen is, eet u binnen de maand op.